dr hab. Michał Janocha, profesor UW


kontakt: e-mail m.janocha@al.uw.edu.pl

Urodzony w 1959 w Warszawie. Historyk sztuki, teolog, ksiądz katolicki. Od pierwszych studiów do 2011 związany z Uniwersytetem Kardynała Stefana Wyszyńskiego: 1987 magisterium, 1993 doktorat, 2002 habilitacja. Profesor UKSW i kierownik Katedry Historii Kultury Chrześcijańskiego Wschodu w Instytucie Historii Sztuki (2002-2011). Wykłady na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej (2008-2010). Od 2009 ojciec duchowny w Wyższym Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie. Od 2010 profesor UW w Instytucie Badań Interdyscyplinarnych Artes Liberales. Współredaktor (z W. Delugą) czasopisma Series Byzantina. Studies on Byzantine and Postbyzantine Art. Autor 5 książek i ponad 130 artykułów naukowych.

Zainteresowania naukowe
Sztuka i tradycja bizantyńska, sztuka cerkiewna w Rzeczpospolitej, ikonografia bizantyńsko-ruska i zachodnia, badania porównawcze kultury chrześcijańskiego Wschodu i Zachodu, związki kultury i teologii, sztuki i liturgii, teologia sztuki, teologia ikony.

Ważniejsze publikacje

Książki

  • Missa in arte polona. Ikonografia mszy świętej w średniowiecznej i nowożytnej sztuce polskiej, Warszawa 1998.
  • Polonika artystyczne w zbiorach watykańskich (współautor: Janusz St. Pasierb), Warszawa 2000.
  • Ukraińskie i białoruskie ikony świąteczne w dawnej Rzeczypospolitej. Problem kanonu, Warszawa 2001.
  • Ikony w Polsce. Od średniowiecza do współczesności, Warszawa 2008.

Artykuły

  • „L’image et le culte dans le nouveau Catéchisme de l’Eglise Catholique”, w: Obraz i Kult, red. M. U. Mazurczak, J. Patyra, Lublin 2002, s. 55-63.
  • „Aleksandro Tarasevičiaus 1682 m. Vilniaus graviūrų ciklas ‘Sacrificium Missae’ liturginių-alegorinių „Vitae Christi’ ciklų kontekste”, w: Acta Academiae Artium Vilnensis nr 25, Vilniaus 2002, s. 81-105.
  • „Hiob – Sęp – Baka. Tryptyk ilustracyjny Lebensteina“, w: Jan Lebenstein. Demony, red. G. Grochowiakowa, Warszawa 2005, s. 42-48.
  • „Exaltation de la Sainte Croix dans le cadre de cycles illustratifs d’Invention de la Sainte Croix dans la peinture monumentale postbyzantine de la fin du 15e et du 16e siècle”, w: Ниш и Византиjа. Трећи научни скуп. Ниш, 3-5 jун 2004. Зборник Радова III, Ниш 2005, s. 309-318.
  • „Pictura sacra nova et vetera”, Musica sacra nova, 1 [1], 2007, s. 357-365.
  • „Wpływ Apokryfów na ikonografię Apostołów i Ewangelistów”, w: Apokryfy Nowego Testamentu, t. II, Apostołowie, red. ks. M. Starowieyski, Kraków 2007, cz. I, s. 71-121.
  • „Icon Painting in the Grand Duchy of Lithuania in the Sixteenth-Eighteenth Centuries”, Acta Historiae Artium Balticae, n.2, Vilnius 2008, s. 79-98.
  • „Sacrum verkitschen”, Przegląd Powszechny, 5, 2008, s. 11-19.
  • „Ad leones Norwida, czyli o granicach reinterpretacji”, w: „Wielkie dzieła – wielkie interpretacje”, red. M. Poprzęcka, Warszawa 2007, s. 129-142.
  • Podwyższenie Krzyża Świętego w ikonografii bizantyńskiej”, Ikonotheka 21, 2009, s. 81-101.
  • „Ukrán és belorusz ikonok lengyelországi gyűjteményekben”, w: Barokk. Történelem – Irodalom – Művészet, red. S. Brzeziński, K.A. Chmielewska, Warszawa 2010, s. 213-230.
  • „Serge Averintsev. Byzantinologie dans la perspective humaniste”, w: Series Byzantina, t. VIII, Warszawa 2010, s. 283-291.
  • „Dwie ikony fundacyjne Trochima Zachora”, w: Architektura znaczeń. Studia ofiarowane prof. Zbigniewowi Bani, red. A. S. Czyż, ks. J. Nowiński, M. Wiraszka, Warszawa 2011, s. 302-317.

Nagrody i wyróżnienia

  • Nagroda roku 1999 Fundacji im. Ks. Janusza St. Pasierba.
  • Nagroda roku 2000 Stowarzyszenia Konserwatorów Zabytków „Conservator Ecclesiae”
  • Nagroda roku 2002 „Przeglądu Wschodniego” w kategorii autorów krajowych.
  • Wyróżnienie specjalne Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w konkursie na najlepszą książkę akademicką roku 2007 za album W kręgu arcydzieł. Zbiory sztuki w Polsce (jeden ze współautorów, red. nacz. Anna Lewicka-Morawska).
  • Nagroda główna XVII Wrocławskich Promocji Dobrych Książek „Pióro Fredry 2008” za książkę „Ikony w Polsce. Od średniowiecza do współczesności”.
  • Wyróżnienie „Książka Roku 2008” Magazynu Literackiego „Książki” za książkę „Ikony w Polsce. Od średniowiecza do współczesności”.
  • Nagroda Stowarzyszenia Wydawców Katolickich - Feniks „Pro Autore” 2009 za książkę „Ikony w Polsce. Od średniowiecza do współczesności”.

Zainteresowania pozanaukowe
Są przedłużeniem naukowych: wyprawy na obszary cywilizacji wschodniego chrześcijaństwa, poza tym turystyka, muzyka klasyczna i Norwid.